Συνεργατών

Δρ. Θεόδωρος Α. Καλλιάνος: ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ/ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΥΡΩΠΗΣ

«ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ/ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΥΡΩΠΗΣ»,

ΣΤΙΣ ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ:

ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ 33 ΧΡΟΝΩΝ, (1987-2020)

Δρ. ΘΕΟΔΩΡΟΣ Α. ΚΑΛΛΙΑΝΟΣ[1]

kalianos

Αφορμή για την συγγραφή αυτού του σύντομου και περιγραφικού άρθρου, είναι η προσεχής διεξαγωγή του 27ου Συνεδρίου Ελλήνων Εκπαιδευτικών Ευρώπης (27ο ΣΕΕΕ) στις Βρυξέλλες στις 10 Δεκεμβρίου 2020. Αυτό θα πραγματοποιηθεί υπό την Αιγίδα του Αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Μαργαρίτη Σχοινά.

Τίτλος του Συνεδρίου είναι «Ο ρόλος της παιδείας στην προώθηση του Ευρωπαϊκού τρόπου ζωής». Την οργανωτική ευθύνη έχουν το Γραφείο Συντονισμού Εκπαίδευσης της Πρεσβείας της Ελλάδος στο Βέλγιο υπό την κ. Φωτεινή Κολλάρα, οι αρμόδιες υπηρεσίες της ΕΕ (ΓΔ Επικοινωνίας, ΓΔ Εκπαίδευσης καί Πολιτισμού) και, όπως όλα τα προηγούμενα χρόνια, ο υπογράφων (βλ. επίσημο ιστότοπο https://sites.google.com/view/27-synedrio-ekp-bru επ.13/11/2020, και ανάλογο ὰρθρο στo “ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ MAGAZINEhttp://www.omogeneia.gr/index.php/3857-27th-congress-of-greek-teachers-in-europe

Είναι η πρώτη φορά που η διεξαγωγή του Συνεδρίου θα γίνει διαδικτυακά λόγω των περιοριστικών μέτρων μετακίνησης εξαιτίας της πανδημίας του COVID-19.

Σκοπός του άρθρου είναι να ενημερώσει κατ’ αρχήν, λόγω ελλείψεως συστηματικών αρχείων, καταγραφών και πρακτικών, για το περίγραμμα των πεπραγμένων μιας πρωτοβουλίας στο χώρο της ελληνικής εκπαίδευσης στο εξωτερικό, και ειδικά στις Βρυξέλλες. Πρόκειται για μια σημαντική πρωτοβουλία από την ένταξη της Ελλάδος στην «ΕΟΚ», η οποία έχει κατά γενική ομολογία μια θετική διαδρομή που διαρκεί περίπου 33 χρόνια μὲχρι σήμερα.

Εάν αναζητήσει κανείς στα αρχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής[2] το προσωπικό που είχε αρχικά διατεθεί για τους τομείς «παιδεία», «κατάρτιση», «νεολαία», «επικοινωνία», «πολιτισμός», θα απογοητευθεί : ούτε ένας υπάλληλος το 1986, δηλαδή 5 χρόνια μετά την ένταξη της Ελλάδας στην ΕΟΚ (1981)! Για τους τομείς αυτούς η ΕΟΚ δεν είχε καμία αρμοδιότητα βάσει της ιδρυτικής Συνθήκης της Ρώμης (1957). Βάσει της αρχής της επικουρικότητας η εκπαίδευση ανήκε στην αποκλειστική ευθύνη των κρατών μελών. Ωστόσο υπήρχε μια μικρή διοικητική μονάδα με τον τίτλο: ‘’CentredInformationRobertSchuman’,’ με επικεφαλής τον ελληνομαθή Ιταλό Livio Missir Mamachi di Lusignano, που έδινε κάποιες γενικές πληροφορίες για τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των πολιτικών της σε ομάδες «εξωτερικών επισκεπτών» και κυρίως δημοσίων υπαλλήλων των κρατών μελών και διπλωματών.

Έτσι η πρώτη αναγνωριστική πρωτοβουλία το 1987 του τότε συμβούλου εκπαίδευσης στην Ελληνική Πρεσβεία του Βελγίου, Γιώργου Τσιάκαλου, και εμού σε συνεργασία με τον Δημήτρη Φράγκο, εκπαιδευτικό και πρόεδρο του Συλλόγου Ελλήνων δασκάλων και νηπιαγωγών Βελγίου, κατέληξε σε μια τρίωρη «ενημερωτική συνάντηση μετά γεύματος», «ενδιαφερομένων ελλήνων πολιτών», με δύο γενικές ομιλίες στα ελληνικά στην έδρα της ΕΕ (κεντρικό κτήριο BERLEYMONT). Μας υπέδειξαν δε να μην αναφέρουμε καθόλου την ιδιότητα των επισκεπτών (sic), μια και η εκπαιδευτική πολιτική ήταν ανύπαρκτη βάσει των διατάξεων της ισχύουσας τότε Ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Υπήρχε, δηλαδή, ως εκ τούτου λὸγος «διοικητικών ακόμη και διπλωματικών (!) παρεξηγήσεων».

Αυτή η «πρώτη ενημερωτική επίσκεψη» θεωρείται πλέον η αρχή των 27 συναντήσεων των Ελλήνων εκπαιδευτικών του Βελγίου, της BENELUX, της Δυτικής Ευρώπης, της Ευρώπης μέχρι σήμερα (βλ. ενδεικτικό επισυναπτόμενο πίνακα). Η θεματολογία βασίζεται σε μεθοδικά και λεπτομερώς επεξεργασμένα προγράμματα που εκπονεί η εκάστοτε Οργανωτική Επιτροπή που αποτελείται από μόνιμα καί μή μόνιμα μέλη (π.χ. στελέχη του Γραφείου Συντονιστή Εκπαίδευσης, εκπροσώπους Φορέων κ.α.)

Στο πλαίσιο των γενικών παρατηρήσεων πρέπει να σημειωθεί ότι:

1.        Η πρωτοβουλία του 1987, κατάφερε να εξελιχθεί σε ένα αξιόπιστο φόρουμ των Ελλήνων εκπαιδευτικών που εργάζονται ως «αποσπασμένοι» στην Ευρώπη και καλύπτουν όλες τις εκπαιδευτικές βαθμίδες. Περαιτέρω δε, ενώ αρχικά είχε κύριο στόχο την ενημέρωση για την Ευρωπαϊκή πορεία και τις ιδιαίτερες εκπαιδευτικές ανάγκες των Ελλήνων που εργάζονται σε περιοχές εκτός της χώρας καταγωγής τους, σε ετερόκλητα κοινωνικά, γλωσσικά και πολιτισμικά περιβάλλοντα, συνέβαλε βαθμιαία στην επιστημονική ενημέρωσή τους και στη βελτίωση των ικανοτήτων τους προκειμένου να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις και ιδιαιτερότητες του έργου τους σε διάφορες χώρες της ΕΕ όπου υπάρχουν Έλληνες.

2.        Εκτός αυτού, η πρωτοβουλία «δικτύωσε» γύρω της εκπροσώπους από τα διάφορα όργανα της ΕΕ (Επιτροπή, Κοινοβούλιο, ΕΟΚΕ, ΕτΠ) και των πολιτικών τους και χρησίμευσε, ως πλατφόρμα ενημέρωσης και ανταλλαγής εμπειριών με σημαντικούς φορείς του χώρου, όπως εθνικής πολιτικής (Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων) και υλοποίησης ευρωπαϊκών ή άλλων προγραμμάτων, π.χ. Ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες και δίκτυα, Ευρωπαϊκά Σχολεία, συνεργασίες με τις Χώρες υποδοχής κ.α.

3.        Ενίσχυσε καί προώθησε σοβαρά την συνεργασία και τον διάλογο των ελληνικών και κυπριακών φορέων στο Βέλγιο και τις όμορες χώρες, και όχι μόνον αυτές, σε σχέση με την εκπαίδευση των Ελλήνων καί Κυπρίων μαθητών   και την προώθηση της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού στο εξωτερικό (εκπαιδευτική κοινότητα, Εκπρόσωποι της Ορθοδόξου Χριστιανικής Εκκλησίας, Οργανώσεις Ελληνικών Κοινοτήτων, Ακαδημαϊκή Κοινότητα, ημερήσιο και ομογενειακό τύπο, πολιτιστικούς φορείς, Συλλόγους Γονέων και Κηδεμόνων κ.ά.).

4.        Πέτυχε μια πολιτική στήριξη και αναγνώριση για την σημασία και χρησιμότητα των «σεμιναρίων/συνεδρίων» από όλα σχεδόν τα πολιτικά κόμματα της Ελλάδος που είχαν εκλεγμένους εκπροσώπους στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η αρχή έγινε με την ταυτόχρονη ενεργό συμμετοχή των αείμνηστων Παναγιώτη (Τάκη) Λαμπρία (ΝΔ), Λευτέρη Παπαγιαννάκη (ΣΥΝ), και Παρασκευά Αυγερινού (ΠΑΣΟΚ)°στο 3ο Ενημερωτικό Σεμινάριο, τον Απρίλιο του 1988. Τότε για πρώτη φορά συμμετείχαν εκπαιδευτικοί όλων των βαθμίδων (προσχολική, πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια). Η θετική αυτή αναγνώριση για την ποιότητα της πρωτοβουλίας ανέβηκε σε υψηλότερα εθνικά (με τη συμμετοχή Ελλήνων Υπουργών Παιδείας) και ευρωπαϊκά επίπεδα με την ενεργό Συμμετοχή της κας Ανδρούλλας Βασιλείου (Κύπρος), αρμοδίας Επιτρόπου στη ΕΕ για θέματα Εκπαίδευσης, Πολιτισμού, Πολυγλωσσίας και Νεολαίας ως κεντρικής ομιλήτριας (keynote speaker) στο 20ο Σεμινάριο[3] [4], το οποίο ετέθη υπό την Αιγίδα της. Ανάλογο επίπεδο υψηλής αναγνώρισης προσέδωσε και η Αιγίδα και ενεργός συμμετοχή (keynote speaker) του κου Γεωργίου Ντάση Προέδρου της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής ( ΕΟΚΕ) στο 25ο Συνέδριο Ελλήνων Εκπαιδευτικών Ευρώπης[5]. Τότε, για πρώτη φορά συμμετείχαν Έλληνες εκπαιδευτικοί από την Μαριούπολη, Μόσχα και Βελιγράδι, όπως αναφέρεται και σε αντίστοιχο άρθρο στον ιστότοπο της Αντιπροσωπείας της Εκκλησίας της Ελλάδος στην Ευρωπαϊκή Ένωση υπό τη Διεύθυνση του Σεβ. Μητροπολίτη Αχαΐας κ. Αθανασίου(5).

Στο πλαίσιο των ειδικών παρατηρήσεων εξάλλου   αξίζει να σημειωθεί :

  1. Η μέχρι το 9ο Συμπόσιο περίοδος είχε βασιστεί στην συνεργασία μεταξύ των αρμοδίων της Οργανωτικής Επιτροπής με την ΕΕ και απέβλεπε στην συμμετοχή των αποσπασμένων Ελλήνων εκπαιδευτικών στις χώρες της BENELUX. Η συνδρομή του καθηγητή Λάμπρου Κουλουμπαρίτση (Ελεύθερο Πανεπιστήμιο Βρυξελλών, ULB) ήταν και εξακολουθει νά είναι σημαντική. Το 9ο Συμπόσιο στις αίθουσες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου απετέλεσε ένα ποσοτικό και ποιοτικό άλμα με συμμετοχή περίπου 200 συνέδρων (BENELUX και Γερμανία) πέραν της συμμετοχής τριών Ελλήνων Ευρωβουλευτών, του Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των Ευρωπαϊκών Σχολείων. Συμμετείχαν διακεκριμένοι ομιλητές διεθνούς κύρους όπως: καθηγητής J.GUNDARA (Πανεπιστήμιο Λονδίνου), καθηγητής P. BATELAAN(Πανεπιστήμιο Άμστερνταμ), καθηγητής M.YERLOT (Πανεπιστήμιο Γάνδης), καθηγήτρια Ε. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ (Πανεπιστήμιο της Moνs) και καθηγητής Γ. ΜΑΡΚΟΥ (Πανεπιστήμιο Αθηνών). Στη συνέχεια τα επόμενα σεμινάρια/συνέδρια απέκτησαν πλέον διευρυμένη διάσταση, γεωγραφικά και θεματικά.
  2. Η ενεργός συμμετοχή, ως ομιλητών, καί όχι μόνον ως ακροατών, των συμμετεχόντων εκπαιδευτικών, απετέλεσε και αποτελεί ένα από τα πλέον θετικά στοιχεία των ΣΕΕΕ, τα οποία λειτουργούν ως ένα αξιόπιστο φόρουμ στο χώρο της παιδείας και εκπαίδευσης των Ελληνοπαίδων του εξωτερικού. Αρκετοί σύνεδροι είχαν την ευκαιρία, σε μεμονωμένη ή συλλογική βάση, να αξιοποιήσουν τις πρωτοβουλίες της ΕΕ, που τους αφορούν και για τις οποὶες ενημερώνονταν συστηματικά με εισηγήσεις ειδικών , κατάλληλο ενημερωτικό υλικό, ανταλλαγή εμπειριών και διευκρινιστικές συζητήσεις
  3. Παρά τα διάφορα εμπόδια, διοικητικής και γραφειοκρατικής φύσεως, μπορεί τα σεμινάρια/συνέδρια, να μην έχουν πάντοτε μια ποσοτική συμμετρική περιοδικότητα, ωστόσο κατάφεραν να είναι ποιοτικά και αξιόπιστα με υλοποίηση προγραμμάτων, που περιελάμβαναν ενδιαφέροντα, επίκαιρα, καινοτόμα, θέματα, με άμεση χρησιμότητα για τους εκπαιδευτικούς, κατά συνέπεια για την νεολαία μας και την ανοικτή κοινωνία μας.
  4. Τέλος, το προσεχές διαδικτυακό 27ο ΣΕΕΕ στις Βρυξέλλες κινείται σε παρόμοια πλαίσια και αποσκοπεί να συμπληρώσει με το πρόγραμμά του την θετική πορεία των πρωτοβουλιών που προηγήθηκαν και εντάσσονται στο χώρο της παιδείας και του πολιτισμού. Απευθύνεται στους κύριους φορείς καί διαμορφωτές, δηλαδή τους Έλληνες Εκπαιδευτικούς που υπηρετούν το πραγματικά αξιόλογο έργο τους σε 10 διαφορετικές χώρες της ΕΕ. Ο ρόλος τους για την προώθηση των αξιών του ευρωπαϊκού τρόπου ζωής, ιδιαίτερα σε περιόδους δοκιμασίας της κοινωνικής συνοχής, είναι σημαντικός και καθοριστικός για το μέλλον των νέων μας .

ΠΙΝΑΚΑΣ: ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΑΝΑΦΟΡΑ (14/26 )ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΘΕΝΤΩΝ «ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ/ΣΥΝΕΔΡΙΩΝ ΒΡΥΞΕΛΛΩΝ» ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΕΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΕΝΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΣΕ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ (ΕΝΗΜ)ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΙΤΛΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ
1ο /2ο «ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΕΨΗ» ΣΤΗΝ ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΑΣΚΑΛΩΝ ΚΑΙ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΒΕΛΓΙΟΥ

30/4/1987

25/4/1998

3ο ΕΚΠ. ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ (με την συμμετοχή 3 Ευρωβουλευτών) για τους εκπαιδευτικούς Aβάθμιας και Bβάθμιας εκπαίδευσης BENELUX 14/11/1991
7ο ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ 1/6/1995

9ο ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ

(Ευρ/κό Πρ/μα ΣΩΚΡΑΤΗΣ-COMENIUS)

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ: Έλληνες εκπαιδευτικοί- «Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και η Ευρώπη- Διάσταση στην Εκπαίδευση». Έλληνες εκπαιδευτικοί BENELUX και Γερμανία 27,28/11/1998
10ο Η Εκπαίδευση στην Ευρώπη: Εμπειρία και προοπτικές 21/6/1999
11ο Παιδεία και Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση: διαπιστώσεις και προοπτικές 2/6/2000
12ο Ευρωπαϊκές εξελίξεις-προοπτικές στην παιδεία 1/6/2001
14ο Εμπειρίες και προοπτικές για την προώθηση της Ελληνικής Γλώσσας και παιδείας στην Ευρώπη. 12/5/2003
17ο Διαπολιτισμικότητα και εκπαίδευση: Εμπειρίες και πολιτικές στην ΕΕ 22/5/2006
20ο Το Μέλλον της ΕΕ: Στρατηγικὲς και Προοπτικές για την Εκπαίδευση 20/3/2011
22ο ΣΕΕΕ Η Δυναμική της εκπαίδευσης σε περίοδο κρίσης 27/2/2013
24ο ΣΕΕΕ Μετανάστευση και εκπαίδευση στην Ευρωπαϊκή Ένωση: πρακτικές και προοπτικές 23/3/2015
26ο Νέες Στρατηγικές για την εκπαίδευση: Η σύγχρονη πρόκληση για την Ευρώπη 20/3/2017

Πηγή: Προσωπικό αρχειακό υλικό. Σημ.Τα 26 ΣΕΕΕ τα παρακολούθησαν συνολικά άνω των 2000 Συνέδρων. Την μεγαλύτερη συμμετοχή είχε το 9ο Συμπὸσιο με 200 Συνέδρους.

 


[1] Οικονομολόγος ΕΚΠΑ, Διδάκτωρ Οικονομικὼν και Κοινωνικών Επιστημών Παν/μίου του Αμβούργου, Επ/της Καθηγητής Ευρωπαϊκής Ολοκληρώσεως Παν/μίου Βόννης, π. Στέλεχος της Ε.Ε.

[2]LaCommissionEuropéenne 1985-2000, UnionEuropéenne, 2019,σελ. 109 .Για λόγους σύγκρισης αναφέρεται ότι για τους ανωτέρω τομείς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απασχολούσε το 1995 συνολικά 683 υπαλλήλους και το 1998 αντιστοίχως 836 υπαλλήλους.

[3] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/CLDR_11_10

[4]THEODOROSA.KALLIANOS/ΘΕΟΔΩΡΟΣΑ.ΚΑΛΛΙΑΝΟΣ :WITHOUTCOMPASS? ΧΩΡΙΣ ΠΥΞΙΔΑ;30+…StepsforEurope/Βήματα για την Ευρώπη KEMEA,Αθήναι , 2019 βλ. σελ.202-207Το Μὲλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης Στρατηγικές και Πρακτικές για την Εκπαίδευση

[5] http://www.regue.eu/el/nea-kai-eidiseis/press-releases/218-2016/591-25o-synedrio-ellinon-ekpaideftikon-evropis

Βρίσκεστε εδώ: Αρχική κειμενα Συνεργατών Δρ. Θεόδωρος Α. Καλλιάνος: ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ/ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΥΡΩΠΗΣ